- BC, SC, ST, మైనారిటీ కళాశాలల్లో పనిచేస్తున్న గెస్ట్ ఫ్యాకల్టీ దుస్థితిపై ప్రత్యేక కవర్ స్టోరీ
- ఏళ్లుగా బోధిస్తున్నా శాశ్వత ఉద్యోగ భద్రతకు దూరం.. ప్రతి విద్యా సంవత్సరంలోనూ కొత్త అనిశ్చితి
- విద్యార్థుల భవిష్యత్తును తీర్చిదిద్దుతున్న చేతులకు తమ భవిష్యత్తుపైనే భరోసా లేకుండా పోతుందా?
- తక్కువ పారితోషికం.. ఆలస్యమైన చెల్లింపులు.. సెలవులు, సామాజిక భద్రతపై పరిమిత హక్కులు
- ఖాళీ పోస్టులు భర్తీ కాకపోవడంతో అతిథి అధ్యాపకులపైనే ఆధారపడుతున్న కళాశాలలు
- సామాజిక న్యాయం లక్ష్యంగా పనిచేసే విద్యాసంస్థల్లోనే ఉపాధ్యాయుల ఉద్యోగ భద్రత ప్రశ్నార్థకమా?
తరగతి గది తలుపు తెరిచినప్పుడు వాళ్లు ‘అతిథులు’ కాదు
ఉదయం కళాశాల గేటు దాటే విద్యార్థులకు తమ ముందు నిలబడే అధ్యాపకుడు శాశ్వతుడా? తాత్కాలికుడా? అతిథి అధ్యాపకుడా? అనే ఆలోచన ఉండదు. వారికి కావాల్సింది మంచి బోధన. సందేహాలకు సమాధానం చెప్పే గురువు. పరీక్షలకు సిద్ధం చేసే ఉపాధ్యాయుడు. కెరీర్కు దిశానిర్దేశం చేసే వ్యక్తి. అవసరమైనప్పుడు ధైర్యం చెప్పే పెద్దమనిషి.
ఆ పాత్రను పోషించేవారిలో ఎంతోమంది గెస్ట్ ఫ్యాకల్టీ.
BC, SC, ST, మైనారిటీ సంక్షేమ పరిధిలోని కళాశాలల్లో విద్యార్థులకు పాఠాలు బోధిస్తూ, సిలబస్ పూర్తి చేస్తూ, పరీక్షల నిర్వహణలో పాల్గొంటూ, రికార్డులు నిర్వహిస్తూ, విద్యార్థుల విద్యా ప్రగతిపై శ్రద్ధ చూపుతున్న అనేక మంది అతిథి అధ్యాపకులు ఉన్నారు. కళాశాలలో వారి బాధ్యతలు తరచూ ఒక రెగ్యులర్ అధ్యాపకుడి బాధ్యతలతో సమానంగా ఉంటాయి. కానీ వారి ఉద్యోగ స్థితి మాత్రం తాత్కాలికం.
విద్యార్థులకు వారు గురువులు.. వ్యవస్థకు మాత్రం ‘గెస్ట్’!
ఈ ఒక్క పదంలోనే వారి ఉద్యోగ జీవితంలోని అస్థిరత మొత్తం దాగి ఉంది. ఒక విద్యా సంవత్సరం నియామకం పూర్తయితే తర్వాత ఏమవుతుందో తెలియదు. వచ్చే ఏడాది తిరిగి అవకాశం వస్తుందా? అదే కళాశాలలో పనిచేయగలరా? పారితోషికం ఎప్పుడు వస్తుంది? ఖాళీలు భర్తీ చేస్తే తమ పరిస్థితి ఏమిటి? అనే ప్రశ్నలు వారిని వెంటాడుతూనే ఉంటాయి.
ఇది కేవలం ఒక ఉద్యోగ సమస్య కాదు. విద్యా వ్యవస్థలో బోధించే వ్యక్తి భవిష్యత్తు ఎంత స్థిరంగా ఉంటే, విద్యార్థుల బోధన కూడా అంత స్థిరంగా ఉంటుంది అనే ప్రశ్నకు సంబంధించిన అంశం.
ఏళ్ల అనుభవం ఉన్నా.. నియామకం మాత్రం తాత్కాలికమే
అతిథి అధ్యాపకులలో చాలామంది ఒక్క విద్యా సంవత్సరం మాత్రమే బోధించి వెళ్లిపోయే వారు కాదు. ఒకసారి అవకాశం వచ్చిన తర్వాత వరుసగా అనేక సంవత్సరాలు అదే రంగంలో పనిచేస్తున్నవారు కూడా ఉన్నారు.
సబ్జెక్టుపై పట్టు పెంచుకుంటారు. విద్యార్థుల స్థాయిని అర్థం చేసుకుంటారు. ఎవరికి ఏ సమస్య ఉందో తెలుసుకుంటారు. పరీక్షల విధానం, కళాశాల అకడమిక్ క్యాలెండర్, విద్యార్థుల బలహీనతలు, వారి కుటుంబ నేపథ్యాలు—ఇవన్నీ క్రమంగా అర్థమవుతాయి. అయితే నియామక ఉత్తర్వుల విషయంలో మాత్రం ప్రతి సంవత్సరం కొత్త కథ మొదలవుతుంది.
“ఈసారి కూడా అవకాశం వస్తుందా?” అదే అతిపెద్ద ప్రశ్న.
ఒక ఉద్యోగి ఒకే సంస్థలో సంవత్సరాల పాటు పనిచేస్తూ ఉంటే, అతని అనుభవం, నైపుణ్యం, సేవా కాలం వంటి అంశాలను ఎలా పరిగణించాలి? ప్రతి సంవత్సరం మొదటి రోజు నుంచి కొత్తగా ప్రారంభమైనట్లు చూడాలా? లేక గత సేవకు కూడా ఒక వ్యవస్థీకృత గుర్తింపు ఉండాలా? ఈ ప్రశ్నలపై విధానపరమైన స్పష్టత అవసరమని గెస్ట్ ఫ్యాకల్టీ వర్గాలు చెబుతున్నాయి.
ఖాళీ పోస్టుల భారం.. గెస్ట్ ఫ్యాకల్టీ భుజాలపై
సంక్షేమ కళాశాలల్లో శాశ్వత పోస్టులు, అధ్యాపకుల ఖాళీలు, సబ్జెక్టు వారీగా ఏర్పడే బోధనా అవసరాలు—ఇవన్నీ విద్యార్థుల విద్యపై నేరుగా ప్రభావం చూపుతాయి.
ఒక సబ్జెక్టుకు రెగ్యులర్ అధ్యాపకుడు లేకపోతే తరగతులు ఆగిపోవడానికి వీలులేదు. విద్యార్థులు పరీక్షలకు హాజరు కావాలి. సిలబస్ పూర్తి కావాలి. ప్రాక్టికల్స్, అసైన్మెంట్లు, అంతర్గత మూల్యాంకనాలు జరగాలి.
అలాంటి సమయంలో గెస్ట్ ఫ్యాకల్టీ వ్యవస్థ ఒక తాత్కాలిక పరిష్కారంగా ఉపయోగపడుతుంది. కానీ తాత్కాలిక పరిష్కారం సంవత్సరాల తరబడి కొనసాగితే అది కేవలం తాత్కాలిక సమస్యగా మిగలదు.
అది వ్యవస్థలో భాగమైపోయిన శాశ్వత అవసరంగా మారుతుంది. ఇదే సమయంలో ఖాళీ పోస్టులను శాశ్వత నియామకాల ద్వారా భర్తీ చేయకుండా, ప్రతిసారి గెస్ట్ ఫ్యాకల్టీ ద్వారా అవసరాలను తీర్చడం కొనసాగితే బోధనా వ్యవస్థలో అస్థిరత పెరిగే అవకాశం ఉంటుంది. అందుకే గెస్ట్ ఫ్యాకల్టీ నియామకాన్ని కేవలం “ఖాళీ పోస్టుకు ప్రత్యామ్నాయం”గా కాకుండా, ప్రభుత్వ విద్యా వ్యవస్థలోని మానవ వనరుల అవసరాలకు అనుసంధానించి చూడాల్సిన అవసరం ఉంది.
‘గెస్ట్’ అనే పేరు.. బాధ్యతలు మాత్రం పూర్తి స్థాయిలో
గెస్ట్ ఫ్యాకల్టీకి అప్పగించే పని తరగతి గదిలో పాఠం చెప్పడంతోనే ముగిసిపోదు. సిలబస్ ప్రణాళిక, పాఠ్యాంశాల తయారీ, విద్యార్థుల సందేహాల నివృత్తి, అసైన్మెంట్ల పరిశీలన, అంతర్గత పరీక్షలు, ప్రాక్టికల్ కార్యకలాపాలు, పరీక్షల సమయంలో విధులు, విద్యార్థులకు అకడమిక్ మార్గదర్శనం—అనేక బాధ్యతలు వారిపై పడుతుంటాయి.
కొన్ని సందర్భాల్లో కళాశాల స్థాయి కార్యక్రమాల్లోనూ వారి సేవలను వినియోగిస్తారు. విద్యార్థులు ఒకసారి తమ అధ్యాపకుడిగా అంగీకరించిన తర్వాత “మీరు గెస్ట్ ఫ్యాకల్టీ” అని దూరంగా చూడరు. వారి సమస్యలు చెబుతారు. పరీక్షల గురించి అడుగుతారు. ఉద్యోగ అవకాశాల గురించి సలహాలు తీసుకుంటారు. ఉన్నత విద్య గురించి చర్చిస్తారు.
అంటే విద్యార్థి దృష్టిలో గెస్ట్ ఫ్యాకల్టీ కూడా గురువే.
అయితే ఉద్యోగి దృష్టిలో మాత్రం రేపటి పరిస్థితి అనిశ్చితమే.
పారితోషికం వస్తేనే కుటుంబ బడ్జెట్ కదా!
గెస్ట్ ఫ్యాకల్టీ సమస్యల్లో ప్రధానంగా వినిపించే అంశాల్లో పారితోషికం ఒకటి. ఒక అధ్యాపకుడి కుటుంబ జీవితం, ఇంటి అద్దె, ప్రయాణ ఖర్చులు, పిల్లల విద్య, ఆరోగ్య ఖర్చులు, రోజువారీ అవసరాలు—ఇవన్నీ స్థిరమైన ఆదాయంపై ఆధారపడి ఉంటాయి.
కానీ గెస్ట్ ఫ్యాకల్టీకి ఉద్యోగం నిరంతరంగా ఉంటుందనే హామీ లేకపోవడం ఒకవైపు, పారితోషికం చెల్లింపుల్లో ఆలస్యం ఎదురైతే కుటుంబ ఆర్థిక ప్రణాళికలు మరింత కష్టమవుతాయి. జీతం అనేది కేవలం నెలాఖరులో వచ్చే మొత్తం కాదు. అది ఒక కుటుంబం తన జీవితాన్ని ముందుకు తీసుకెళ్లే ఆధారం.
కాబట్టి బోధనా సేవలు పొందుతున్న వ్యవస్థ, ఆ సేవలకు చెల్లించే పారితోషికాన్ని కూడా సమయానికి అందించే విధంగా వ్యవస్థీకృత పద్ధతిని కలిగి ఉండాలి. పారితోషికం ఎంత అన్నది విధాన నిర్ణయం కావచ్చు. కానీ చెల్లింపు సమయానికి జరగడం మాత్రం ఉద్యోగి కనీస ఆర్థిక భద్రతకు సంబంధించిన విషయం.
సెలవు తీసుకుంటే జీతం.. పనిచేస్తే భవిష్యత్తు?
రెగ్యులర్ ఉద్యోగులకు వర్తించే అన్ని సౌకర్యాలు గెస్ట్ ఫ్యాకల్టీకి వర్తిస్తాయా? అనేది మరో పెద్ద ప్రశ్న. అనారోగ్యం వస్తే? కుటుంబంలో అత్యవసర పరిస్థితి వస్తే? ప్రసూతి అవసరాలు ఉంటే? ప్రయాణ సమస్య వస్తే? వ్యక్తిగత అత్యవసర పరిస్థితి ఏర్పడితే?
తాత్కాలిక నియామకాల్లో పనిచేసే వారికి సెలవుల విషయంలో స్పష్టమైన, మానవీయమైన విధానం ఉండాల్సిన అవసరం ఉంది. ఒక అధ్యాపకుడు నిరంతరం తరగతులు తీసుకుంటూ, విద్యార్థుల బాధ్యతను మోస్తూ ఉంటే అతని వ్యక్తిగత జీవితానికి కూడా కొన్ని కనీస భద్రతా ప్రమాణాలు అవసరం.
అధ్యాపకుడిని యంత్రంగా చూడలేం. విద్యార్థులకు మానవ విలువలు బోధించే విద్యాసంస్థలు తమ అధ్యాపకుల విషయంలోనూ మానవీయ విధానాలను పాటించాలి.
BC, SC, ST, మైనారిటీ విద్యార్థుల భవిష్యత్తుతో ముడిపడిన అంశం
సంక్షేమ కళాశాలల లక్ష్యం కేవలం ఒక డిగ్రీ ఇవ్వడం కాదు. సామాజికంగా, ఆర్థికంగా వెనుకబడిన వర్గాలకు చెందిన విద్యార్థులకు నాణ్యమైన విద్య అందించి, వారు ఉన్నత విద్య, ఉద్యోగాలు, పోటీ పరీక్షలు, వృత్తిపరమైన అవకాశాల్లో ముందుకు వెళ్లేందుకు బలమైన పునాది కల్పించడం.
అలాంటి విద్యార్థుల కోసం పనిచేసే కళాశాలల్లో బోధనా వ్యవస్థ స్థిరంగా ఉండటం అత్యంత అవసరం. ఒక విద్యార్థి మొదటి సంవత్సరం ఒక అధ్యాపకుడితో చదివి, రెండో సంవత్సరం మరో అధ్యాపకుడి వద్దకు మారితే విద్యా ప్రవాహంలో కొంత అంతరాయం ఏర్పడే అవకాశం ఉంటుంది. అదే అధ్యాపకుడు విద్యార్థుల బలహీనతలు, సామర్థ్యాలను తెలుసుకుని నిరంతరంగా మార్గనిర్దేశం చేస్తే విద్యార్థికి ప్రయోజనం ఉంటుంది.
అందుకే గెస్ట్ ఫ్యాకల్టీ ఉద్యోగ భద్రతను కేవలం ఉద్యోగుల సమస్యగా కాకుండా విద్యార్థుల విద్యా నాణ్యతతో సంబంధం ఉన్న అంశంగా కూడా చూడాల్సిన అవసరం ఉంది.
“మాకు రెగ్యులర్ ఉద్యోగం ఇవ్వండి” మాత్రమే పరిష్కారమా?
గెస్ట్ ఫ్యాకల్టీ వర్గాల్లో చాలామంది కోరుకునే ప్రధాన అంశం ఉద్యోగ భద్రత. అయితే ఉద్యోగ నియామకాల విషయంలో రాజ్యాంగబద్ధమైన నియామక విధానాలు, రిజర్వేషన్ నిబంధనలు, నియామక సంస్థల అధికారాలు, కోర్టు తీర్పులు, ప్రభుత్వ విధానాలు వంటి అనేక అంశాలు ఉంటాయి.
అందువల్ల ప్రతి గెస్ట్ ఫ్యాకల్టీకి నేరుగా శాశ్వత ఉద్యోగం ఇవ్వాలని చెప్పడం మాత్రమే సమస్యకు సరళమైన పరిష్కారం కాదు. కానీ మరోవైపు ఏళ్ల తరబడి సేవలందించిన అనుభవజ్ఞులైన గెస్ట్ ఫ్యాకల్టీ సేవలను పూర్తిగా విస్మరించడం కూడా న్యాయసమ్మతమైన విధానమా? అనే ప్రశ్న మాత్రం ఉంటుంది.
దీనికి ప్రభుత్వం ఒక స్పష్టమైన విధానాన్ని రూపొందించవచ్చు. సేవా అనుభవానికి తగిన గుర్తింపు, పారదర్శక ఎంపిక, ఖాళీ పోస్టుల భర్తీ, పునర్నియామకంలో న్యాయమైన ప్రమాణాలు, పారితోషిక చెల్లింపుల్లో క్రమబద్ధత, అవసరమైన సామాజిక భద్రత—ఇలాంటి అంశాలపై సమగ్ర విధానం అవసరం.
ఏడాది సేవకు విలువ లేదా?
ఒక గెస్ట్ ఫ్యాకల్టీ ఒక విద్యా సంవత్సరంలో వందలాది విద్యార్థులకు బోధిస్తాడు. సిలబస్ పూర్తి చేస్తాడు. పరీక్షల కోసం వారిని సిద్ధం చేస్తాడు. విద్యార్థుల ఫలితాల్లో తన వంతు పాత్ర పోషిస్తాడు.
అయితే తర్వాతి నియామక సమయంలో అతని గత సేవా రికార్డు ఎంతవరకు పరిగణనలోకి వస్తుంది? ఈ ప్రశ్నకు స్పష్టమైన సమాధానం అవసరం.
అనుభవం ఆధారంగా మాత్రమే ఎవరికైనా ఉద్యోగ హక్కు కల్పించాలి అనేది ఒక విషయం. కానీ అనుభవాన్ని పూర్తిగా లెక్కచేయకపోవడం మరో విషయం. పారదర్శకంగా రూపొందించిన నియామక విధానంలో సేవా అనుభవానికి తగిన స్థానం ఉంటే, ప్రతిభావంతులైన అధ్యాపకులు వ్యవస్థలో కొనసాగడానికి ప్రోత్సాహం లభిస్తుంది.
పరీక్షల సమయంలో మాత్రం ‘గెస్ట్’ కాదు!
పరీక్షల సీజన్ వచ్చినప్పుడు గెస్ట్ ఫ్యాకల్టీ బాధ్యతలు మరింత పెరుగుతాయి. విద్యార్థులను పరీక్షలకు సిద్ధం చేయడం, మోడల్ పేపర్లు, సందేహాల నివృత్తి, ప్రాక్టీస్ తరగతులు, అంతర్గత మూల్యాంకనాలకు సహకారం వంటి పనులు ఉంటాయి.
అలాంటి సమయంలో విద్యార్థులకు “మీ అధ్యాపకుడు తాత్కాలికుడు” అనే భావన ఉండదు. వారి కోసం పనిచేసే వ్యక్తి అధ్యాపకుడే. అయితే పరీక్షలు ముగిసిన తర్వాత అదే అధ్యాపకుడి భవిష్యత్తు మాత్రం అనిశ్చితంగా మారితే వ్యవస్థలో ఒక విచిత్రమైన వైరుధ్యం కనిపిస్తుంది.
అవసరం ఉన్నప్పుడు పూర్తి బాధ్యతలు అప్పగించి, అవసరం తగ్గినప్పుడు సంబంధం ముగిసినట్లుగా వ్యవహరించడం ఎంతవరకు సమంజసం?
మహిళా గెస్ట్ ఫ్యాకల్టీ సమస్యలు మరింత సంక్లిష్టం
గెస్ట్ ఫ్యాకల్టీ వ్యవస్థలో మహిళా అధ్యాపకులు కూడా కీలక పాత్ర పోషిస్తున్నారు. వారికి ఉద్యోగ అస్థిరతతో పాటు ప్రయాణం, కుటుంబ బాధ్యతలు, పిల్లల సంరక్షణ, వివాహం, ప్రసూతి వంటి అనేక వ్యక్తిగత అంశాలు ప్రభావం చూపుతాయి. తాత్కాలిక ఉద్యోగం కావడంతో భవిష్యత్తు ఆదాయంపై స్పష్టత లేకపోవడం కుటుంబ నిర్ణయాలపై కూడా ప్రభావం చూపే అవకాశం ఉంది.
మహిళలు విద్యారంగంలో ముందుకు రావాలని ప్రోత్సహిస్తున్న సమయంలో, వారి ఉద్యోగ జీవితానికి కనీస స్థిరత్వం కల్పించే విధానాలు కూడా అవసరం. ఇది కేవలం మహిళా ఉద్యోగుల సమస్య కాదు. కుటుంబ ఆర్థిక స్థిరత్వానికి సంబంధించిన అంశం.
ప్రయాణ ఖర్చు.. చేతిలో మిగిలేది ఎంత?
కొన్ని సందర్భాల్లో గెస్ట్ ఫ్యాకల్టీ తమ నివాస ప్రాంతం నుంచి దూరంగా ఉన్న కళాశాలలకు వెళ్లాల్సి ఉంటుంది. రోజువారీ ప్రయాణం. రవాణా ఖర్చు. కొన్నిసార్లు వసతి సమస్య. పాఠ్యపుస్తకాలు, బోధనా సామగ్రి కోసం అయ్యే ఖర్చులు.
పారితోషికం నుంచి వీటన్నింటినీ తీసేస్తే చేతిలో మిగిలే మొత్తం ఎంత? అనే ప్రశ్న కూడా ఆలోచించాల్సిందే.
ఒకవైపు ఉన్నత విద్యను అందుబాటులోకి తీసుకురావాలనే లక్ష్యం, మరోవైపు విద్యను అందించే అధ్యాపకుడే తన పని నిర్వహించేందుకు ఆర్థిక ఇబ్బందులు పడాల్సిన పరిస్థితి ఉంటే విధానపరంగా దానిని సమీక్షించాల్సిన అవసరం ఉంటుంది.
నియామకాల్లో పారదర్శకత తప్పనిసరి
గెస్ట్ ఫ్యాకల్టీ నియామకాలు పారదర్శకంగా జరగడం కూడా అత్యంత కీలకం. ఖాళీ పోస్టుల వివరాలు ముందుగానే ప్రకటించాలి. అర్హతలు స్పష్టంగా ఉండాలి. ఎంపిక ప్రమాణాలు అందరికీ తెలిసేలా ఉండాలి. దరఖాస్తుల పరిశీలనలో ఒకే విధమైన ప్రమాణాలు పాటించాలి.
ఎవరిని ఎందుకు ఎంపిక చేశారో కనీసం ఎంపిక ప్రక్రియలో పాల్గొన్న అభ్యర్థులకు అర్థమయ్యే విధంగా వ్యవస్థ ఉండాలి.
అస్పష్టమైన నియామకం అనుమానాలకు దారితీస్తుంది. పారదర్శక నియామకం విశ్వాసాన్ని పెంచుతుంది.
సంక్షేమ విద్యాసంస్థల్లో ఈ అంశానికి మరింత ప్రాధాన్యం ఉంది. ఎందుకంటే అక్కడ పనిచేసే అధ్యాపకులు, విద్యార్థులకు సమానత్వం, సామాజిక న్యాయం, రాజ్యాంగ విలువలను బోధిస్తారు.
సేవా రికార్డు ఎందుకు ఉండకూడదు?
ఒక గెస్ట్ ఫ్యాకల్టీ ఎన్ని సంవత్సరాలు పనిచేశాడు? ఏ సబ్జెక్టు బోధించాడు? విద్యార్థుల ఫలితాలు ఎలా ఉన్నాయి? ఎలాంటి అదనపు అకడమిక్ కార్యక్రమాలు నిర్వహించాడు? పరిశోధన చేశాడా? విద్యార్థులకు పోటీ పరీక్షల కోసం మార్గదర్శనం చేశాడా?
ఇలాంటి వివరాలతో ఒక అధికారిక సర్వీస్ రికార్డు ఉంటే అది భవిష్యత్తులో ఉపయోగపడుతుంది. పునర్నియామక సమయంలో కూడా సేవా అనుభవాన్ని పారదర్శకంగా పరిగణనలోకి తీసుకునే అవకాశం ఉంటుంది. ఇది ఎవరినైనా అన్యాయంగా శాశ్వత ఉద్యోగంలోకి తీసుకురావడం కాదు. అనుభవానికి ఒక అధికారిక గుర్తింపు ఇవ్వడం.
ఖాళీ పోస్టులు ఎప్పటికి?
గెస్ట్ ఫ్యాకల్టీ వ్యవస్థపై చర్చ జరుగుతున్నప్పుడు మరో ప్రాథమిక ప్రశ్నను తప్పించుకోలేం. శాశ్వత అధ్యాపక పోస్టులు ఖాళీగా ఎందుకు ఉన్నాయి? ఖాళీలను గుర్తించడం, నియామక ప్రక్రియ చేపట్టడం, అవసరమైన సిబ్బందిని అందుబాటులోకి తీసుకురావడం ప్రభుత్వ వ్యవస్థలో నిరంతర ప్రక్రియగా ఉండాలి.
ఖాళీలు ఎక్కువకాలం కొనసాగితే విద్యార్థులపై ప్రభావం పడుతుంది. అదే సమయంలో ఆ ఖాళీలను భర్తీ చేయడానికి గెస్ట్ ఫ్యాకల్టీపై అధికంగా ఆధారపడాల్సి వస్తుంది. కాబట్టి గెస్ట్ ఫ్యాకల్టీ సమస్యకు శాశ్వత పరిష్కారం అంటే కేవలం గెస్ట్ ఫ్యాకల్టీకి ఎక్కువ పని ఇవ్వడం కాదు. ఖాళీ పోస్టులను కూడా సమయానుకూలంగా భర్తీ చేయడం.
విద్యార్థుల ప్రయోజనం ముందు
ఈ మొత్తం చర్చలో కేంద్రబిందువు విద్యార్థులే కావాలి. ఒక విద్యార్థి BC, SC, ST లేదా మైనారిటీ వర్గానికి చెందినవాడని అతనికి నాణ్యమైన విద్యలో రాజీ ఉండకూడదు.
సంక్షేమ కళాశాలలో చదువుతున్న విద్యార్థికి మంచి అధ్యాపకులు, ప్రయోగశాలలు, గ్రంథాలయాలు, మార్గదర్శనం, కెరీర్ కౌన్సెలింగ్, పోటీ పరీక్షల శిక్షణ వంటి అంశాలు అందుబాటులో ఉండాలి. ఈ వ్యవస్థలో గెస్ట్ ఫ్యాకల్టీ కీలకమైన భాగంగా ఉన్నప్పుడు వారి పని పరిస్థితులు కూడా విద్యార్థుల ప్రయోజనంతో అనుసంధానించాలి.
అధ్యాపకుడి భద్రత.. విద్యార్థి భవిష్యత్తుకు బలం.
ప్రభుత్వం చేయాల్సినవి ఏమిటి?
గెస్ట్ ఫ్యాకల్టీ సమస్యపై దీర్ఘకాలిక పరిష్కారం కోసం కొన్ని విధానపరమైన చర్యలు అవసరమని విద్యారంగ నిపుణులు, అధ్యాపక వర్గాలు సూచించే అంశాలు ఇవి:
1. ఖాళీ పోస్టులపై సమగ్ర అధ్యయనం
ప్రతి కళాశాలలో సబ్జెక్టు వారీగా ఖాళీలను గుర్తించి, శాశ్వత నియామకాల కోసం అవసరమైన ప్రక్రియను వేగవంతం చేయాలి.
2. గెస్ట్ ఫ్యాకల్టీకి స్పష్టమైన నియామక క్యాలెండర్
ప్రతి విద్యా సంవత్సరం ప్రారంభానికి ముందే నియామక ప్రక్రియ పూర్తయ్యేలా షెడ్యూల్ రూపొందించాలి.
3. పారితోషికం సమయానికి
బోధనా సేవలు అందించిన తర్వాత పారితోషికం కోసం నెలల తరబడి ఎదురుచూడాల్సిన పరిస్థితి లేకుండా చెల్లింపుల వ్యవస్థను క్రమబద్ధీకరించాలి.
4. సేవా రికార్డు
గెస్ట్ ఫ్యాకల్టీ అందించిన సేవలకు అధికారిక సర్వీస్ రికార్డు నిర్వహించాలి.
5. అనుభవానికి తగిన గుర్తింపు
భవిష్యత్ ఎంపికల్లో వర్తించే చట్టాలు, నిబంధనలకు అనుగుణంగా గత సేవా అనుభవానికి తగిన వెయిటేజీ లేదా గుర్తింపు కల్పించే విధానాన్ని పరిశీలించాలి.
6. పారదర్శక ఎంపిక
అర్హతలు, ఖాళీలు, ఎంపిక ప్రమాణాలు, మెరిట్ విధానం స్పష్టంగా ప్రకటించాలి.
7. కనీస సామాజిక భద్రత
వర్తించే నిబంధనలు, చట్టపరమైన పరిమితులలో గెస్ట్ ఫ్యాకల్టీకి అవసరమైన సామాజిక భద్రతా చర్యలను పరిశీలించాలి.
8. మహిళా అధ్యాపకులకు ప్రత్యేక సౌకర్యాలు
చట్టబద్ధంగా వర్తించే సెలవులు, ప్రసూతి సంబంధిత హక్కులు, భద్రత, పని ప్రదేశ అనుకూలత వంటి అంశాలను స్పష్టంగా అమలు చేయాలి.
‘అతిథి’ అనే పదం.. మనిషి మాత్రం శాశ్వతమే
- ఒక గెస్ట్ ఫ్యాకల్టీ ఉదయం తరగతి గదిలోకి అడుగుపెడతాడు.
- బోర్డుపై పాఠం రాస్తాడు.
- విద్యార్థుల సందేహాలకు సమాధానాలు చెబుతాడు.
- ఎవరైనా పరీక్షలో విఫలమైతే మళ్లీ చదివిస్తాడు.
- ఎవరైనా పేదరికం వల్ల చదువు మానేయాలని అనుకుంటే ప్రోత్సహిస్తాడు.
- ఎవరైనా ఉన్నత విద్య గురించి అడిగితే మార్గం చూపిస్తాడు.
- ఒక విద్యార్థి మంచి ఉద్యోగం సాధిస్తే సంతోషిస్తాడు.
- కానీ అదే సాయంత్రం ఇంటికి వెళ్లేటప్పుడు అతని మనసులో మరో ప్రశ్న ఉంటుంది—
- “వచ్చే విద్యా సంవత్సరం నేను ఇదే తరగతి గదిలో ఉంటానా?”
ఈ ప్రశ్నకు సమాధానం లేకపోవడమే గెస్ట్ ఫ్యాకల్టీ వ్యవస్థలోని అతిపెద్ద మానసిక భారం.
విద్యను బోధించే వారికి భవిష్యత్తును ఎవరు బోధిస్తారు?
ప్రభుత్వాలు మారుతాయి. విధానాలు మారుతాయి. నియామక పద్ధతులు మారుతాయి. కానీ విద్యార్థి భవిష్యత్తు మాత్రం ప్రతి రోజూ తరగతి గదిలో నిర్మితమవుతుంది. ఆ నిర్మాణంలో గెస్ట్ ఫ్యాకల్టీ పాత్రను తక్కువగా అంచనా వేయలేం.
వారు రెగ్యులర్ అధ్యాపకుల స్థానాన్ని శాశ్వతంగా భర్తీ చేయాలని కాదు. కానీ అవసరమైన చోట సంవత్సరాలుగా సేవలందిస్తున్న అధ్యాపకులను కేవలం “తాత్కాలిక ఉద్యోగులు” అనే ఒకే పదంతో చూడటం కూడా సమగ్ర విధానం కాదు.
వారి సమస్యలకు చట్టబద్ధమైన, పారదర్శకమైన, ఆచరణ సాధ్యమైన పరిష్కారాలను కనుగొనాల్సిన అవసరం ఉంది.
ఉద్యోగ భద్రత అంటే కేవలం శాశ్వత నియామక ఉత్తర్వు కాదు. తమ పని ఎంతకాలం ఉంటుంది, తమకు రావాల్సిన పారితోషికం ఎప్పుడు వస్తుంది, తమ సేవకు ఏ గుర్తింపు ఉంది, రేపటి అవకాశాలు ఏమిటి అనే అంశాలపై ఒక స్పష్టమైన వ్యవస్థ ఉండటం కూడా ఉద్యోగ భద్రతలో భాగమే.
సామాజిక న్యాయం చెప్పే కళాశాలల్లో.. ఉద్యోగ న్యాయం కూడా కావాలి
BC, SC, ST, మైనారిటీ విద్యార్థులకు విద్యను అందించే కళాశాలలు సామాజిక న్యాయానికి ముఖ్యమైన వేదికలు. అక్కడి తరగతి గదుల్లో సమానత్వం గురించి బోధిస్తారు. రాజ్యాంగం గురించి చెబుతారు. హక్కుల గురించి వివరిస్తారు. అవకాశాల సమానత్వం గురించి విద్యార్థులకు అవగాహన కల్పిస్తారు. అలాంటి కళాశాలల్లో పనిచేసే అధ్యాపకుల ఉద్యోగ పరిస్థితుల్లో కూడా న్యాయం, పారదర్శకత, సమానత్వం కనిపించాలి.
ఇది ఎవరికైనా ప్రత్యేక ప్రయోజనం ఇవ్వాలనే డిమాండ్ కాదు. ఇది ఒక వ్యవస్థ తనకు సేవ చేస్తున్న మానవ వనరులను ఎలా నిర్వహించాలి అనే ప్రశ్న.
ముగింపు: అతిథులుగా కాదు.. విద్యా వ్యవస్థలో భాగస్వాములుగా చూడాలి
గెస్ట్ ఫ్యాకల్టీ సమస్యను కేవలం జీతాల సమస్యగా చూడటం సరిపోదు. ఇది ఉద్యోగ భద్రత, బోధనా నాణ్యత, విద్యార్థుల భవిష్యత్తు, సామాజిక న్యాయం, ప్రభుత్వ విద్యా వ్యవస్థ బలోపేతం వంటి అనేక అంశాలతో ముడిపడి ఉంది.
BC, SC, ST, మైనారిటీ కళాశాలల్లో పనిచేస్తున్న అతిథి అధ్యాపకులు తరగతి గదిలో తమ బాధ్యతను నిర్వర్తిస్తున్నారు. విద్యార్థుల సిలబస్ పూర్తి చేస్తున్నారు. పరీక్షలకు సిద్ధం చేస్తున్నారు. వారి కెరీర్కు దిశానిర్దేశం చేస్తున్నారు.
అందువల్ల వారి సమస్యలను కూడా అదే సీరియస్నెస్తో చూడాలి.
శాశ్వత పోస్టుల భర్తీకి చట్టబద్ధమైన ప్రక్రియ కొనసాగాలి. అంతవరకు అవసరమైన చోట గెస్ట్ ఫ్యాకల్టీ నియామకాలు పారదర్శకంగా ఉండాలి. పారితోషికాలు సమయానికి అందాలి. సేవా రికార్డులు నిర్వహించాలి. అనుభవానికి తగిన విధానపరమైన గుర్తింపు ఉండాలి. పని పరిస్థితులు మానవీయంగా ఉండాలి. భవిష్యత్తుపై కనీస స్పష్టత కల్పించాలి.
ఎందుకంటే...
తరగతి గదిలో నిలబడే వ్యక్తి ‘గెస్ట్’ కావచ్చు.
కానీ అతను విద్యార్థి భవిష్యత్తును నిర్మించే గురువు.
అతని చేతిలోని చాక్తో కేవలం బోర్డుపైన అక్షరాలు మాత్రమే రాయబడవు. వందలాది విద్యార్థుల భవిష్యత్తుకు దిశ రాయబడుతుంది. అలాంటి గురువు తన భవిష్యత్తు గురించి ప్రతి ఏడాది అనిశ్చితిలో ఉండాల్సిన పరిస్థితి రాకుండా చూడటం ప్రభుత్వానిదే కాదు—మొత్తం విద్యా వ్యవస్థ బాధ్యత.
“విద్యార్థులకు భవిష్యత్తు చూపించే గురువులకు.. ముందుగా వారి భవిష్యత్తుపై భరోసా ఇవ్వాలి.”
అదే నిజమైన విద్యా న్యాయం.. అదే నిజమైన సామాజిక న్యాయం.
పాఠకుల అభిప్రాయాలు
ఇప్పటివరకు ఎలాంటి కామెంట్స్ పోస్ట్ చేయలేదు.
కామెంట్ను పోస్ట్ చేయండి