Sthanikam - Truth Matters
Logo

కనీస అవగాహన లేని వ్యక్తికి ఆర్టీఐ మానిటరింగ్ పీఠమా? నియామకంపై కార్యకర్తల అభ్యంతరం! తూతూమంత్రపు నోటిఫికేషన్, తెరవెనుక సిఫార్సులపై పారదర్శక విచారణ !!!

Updated : 19 Nov 2026 06:40 IST
As Preferred Source 1 min read
కనీస అవగాహన లేని వ్యక్తికి ఆర్టీఐ మానిటరింగ్ పీఠమా? నియామకంపై కార్యకర్తల అభ్యంతరం! తూతూమంత్రపు నోటిఫికేషన్, తెరవెనుక సిఫార్సులపై పారదర్శక విచారణ !!!

ప్రజాస్వామ్య వ్యవస్థలో పారదర్శకతను పెంపొందించడానికి, ప్రభుత్వ యంత్రాంగంలో జవాబుదారీతనాన్ని తీసుకురావడానికి సమాచార హక్కు చట్టం-2005 (ఆర్టీఐ) ఒక శక్తివంతమైన సాధనంగా పనిచేస్తోంది. సామాన్య పౌరుడి చేతిలో వజ్రాయుధం లాంటి ఈ చట్టం అమలు తీరును క్షేత్రస్థాయిలో పర్యవేక్షించేందుకు, ప్రభుత్వ కార్యాలయాల్లో చట్టబద్ధమైన పాలన సాగేలా చూసేందుకు ప్రభుత్వం 'ఆర్టీఐ మానిటరింగ్ కమిటీ'లను ఏర్పాటు చేస్తుంది. అత్యంత బాధ్యతాయుతమైన, గౌరవప్రదమైన ఈ కమిటీలో సభ్యుడిగా నియమితులయ్యే వ్యక్తికి చట్టంపై పూర్తి పట్టు, నిబద్ధత, నిజాయితీ మరియు ప్రజా సమస్యలపై లోతైన అవగాహన ఉండాలి. అయితే, తాజాగా జరిగిన ఒక మానిటరింగ్ కమిటీ సభ్యుని ఎంపిక ఇప్పుడు స్థానిక ఆర్టీఐ వర్గాల్లో, న్యాయ నిపుణుల్లో, మేధావుల్లో తీవ్ర చర్చనీయాంశంగా మారింది. చట్టంపై కనీస అవగాహన లేని, గతంలో స్వయంగా ఒక్క దరఖాస్తు కూడా చేసిన అనుభవం లేని ఒక వ్యక్తిని ఈ కీలక పదవికి ఎంపిక చేయడంపై తోటి ఆర్టీఐ కార్యకర్తలు ముక్తకంఠంతో అభ్యంతరం వ్యక్తం చేస్తున్నారు. నిబంధనలకు విరుద్ధంగా జరిగిన ఈ నియామకంపై ఉన్నతాధికారులు సమగ్ర విచారణ జరిపించాలని, అర్హతలను పునఃసమీక్షించాలని వారు డిమాండ్ చేస్తున్నారు.

అనుభవం లేకుండానే కీలక పదవా? సహ కార్యకర్తల ప్రశ్న!

మానిటరింగ్ కమిటీ సభ్యుడిగా ఎంపికైన సదరు వ్యక్తికి సొంతంగా ఎలాంటి ఆర్టీఐ నేపథ్యం లేదని తోటి కార్యకర్తలు స్పష్టం చేస్తున్నారు. గతంలో ఈ రంగంలో పనిచేసిన ఒక సీనియర్ వ్యక్తి వెనుక అనుచరుడిగా తిరగడం తప్ప, అతనికి చట్టపరమైన లోతుపాతులు ఏమాత్రం తెలియవని వారు విమర్శిస్తున్నారు. కేవలం ఒక అనుభవజ్ఞుడితో కలిసి నాలుగు కార్యక్రమాల్లో పాల్గొన్నంత మాత్రాన, లేదా సభలు, సమావేశాల్లో పక్కన నిలబడినంత మాత్రాన ఆ వ్యక్తికి చట్టంపై అనుభవం వచ్చినట్లు కాదని కార్యకర్తలు అభిప్రాయపడుతున్నారు. క్షేత్రస్థాయిలో సామాన్య ప్రజల సమస్యల పరిష్కారం కోసం సొంతంగా సమాచార హక్కు దరఖాస్తులు రాసి, అధికారుల నుంచి సమాచారం రాబట్టిన దాఖలాలు సదరు వ్యక్తికి లేవని వారు పేర్కొంటున్నారు.

ఈ ఎంపిక వెనుక ఒక పక్కా ప్రణాళిక, తెరవెనుక సిఫార్సులు పనిచేశాయనే ఆరోపణలు బలంగా వినిపిస్తున్నాయి. గతంలో ఆర్టీఐ ముసుగులో వివిధ ప్రభుత్వ శాఖల అధికారులతో రహస్య ఒప్పందాలకు, రాజీ ప్రయత్నాలకు పాల్పడ్డారనే విమర్శలు ఎదుర్కొన్న ఓ పాత వ్యక్తి, ఇప్పుడు నేరుగా తెరపైకి రాకుండా తన అనుచరుడిని ముందు పెట్టి ఈ పదవిని ఇప్పించుకున్నట్లు స్థానికంగా చర్చ జరుగుతోంది. తద్వారా తన అనుచరుడిని కీలుబొమ్మగా వాడుకుంటూ, తాను వెనుక ఉండి పరోక్షంగా వ్యవహారాలు నడిపించే అవకాశం ఉందని కార్యకర్తలు ఆందోళన వ్యక్తం చేస్తున్నారు. పారదర్శకతను కాపాడాల్సిన, అవినీతిని అరికట్టాల్సిన కమిటీనే వ్యక్తిగత ప్రయోజనాలకు వేదికగా మారే ప్రమాదం పొంచి ఉందని, కంచే చేను మేసే పరిస్థితి రాకూడదని వారు హెచ్చరిస్తున్నారు.

సెక్షన్ల సారం తెలియదు.. పీఐఓలతో మాట్లాడే పద్ధతీ రాదు!

ఆర్టీఐ మానిటరింగ్ కమిటీ సభ్యుడు అంటే సాధారణ దరఖాస్తుదారుడిలా కాకుండా ఒక ప్రత్యేకత, బాధ్యత, గౌరవం ఉంటాయి. ప్రభుత్వ కార్యాలయాల్లో చట్టం అమలవుతున్న తీరును తనిఖీ చేయడం, రికార్డుల నిర్వహణను పరిశీలించడం, అధికారులకు తగిన సూచనలు చేయడం కమిటీ సభ్యుడి ప్రధాన విధి. ఇంతటి కీలకమైన బాధ్యతలు నిర్వర్తించాల్సిన వ్యక్తికి సమాచార హక్కు చట్టంపై పూర్తి స్థాయి అవగాహన ఉండటం తప్పనిసరి. కానీ, ప్రస్తుతం ఎంపికైన వ్యక్తికి అసలు సమాచార హక్కు చట్టంలో మొత్తం ఎన్ని అధ్యాయాలు, ఎన్ని సెక్షన్లు ఉన్నాయి? వాటిలో అత్యంత కీలకమైన సెక్షన్లు ఏవి? అనే కనీస జ్ఞానం కూడా లేదని సహ కార్యకర్తలు బహిరంగంగానే విమర్శిస్తున్నారు.

సమాచార హక్కు చట్టంలోని సెక్షన్ 4(1)(బి) కింద ప్రభుత్వ శాఖలు తమంతట తాముగా (స్వచ్ఛందంగా) ప్రజలకు వెల్లడించాల్సిన 17 రకాల సమాచార అంశాలు ఏమిటి? సెక్షన్ 6(1) కింద దరఖాస్తు ఏ విధంగా చేయాలి? సెక్షన్ 6(3) కింద సంబంధిత శాఖకు దరఖాస్తు బదిలీ ప్రక్రియ ఎలా జరుగుతుంది? సెక్షన్ 7 ప్రకారం నిర్ణీత గడువులోగా సమాచారం ఇవ్వకపోతే ఏం చేయాలి? సెక్షన్ 8 కింద ఎలాంటి సమాచారానికి మినహాయింపు ఉంటుంది? సెక్షన్ 11 కింద మూడవ పక్షం (థర్డ్ పార్టీ) సమాచారం విషయంలో ఎలా వ్యవహరించాలి? సెక్షన్ 19 కింద మొదటి అప్పీలేట్ అథారిటీకి, రాష్ట్ర సమాచార కమిషన్‌కు రెండవ అప్పీళ్లు ఎలా దాఖలు చేయాలి? సెక్షన్ 20 కింద నిర్లక్ష్యంగా, ఉద్దేశపూర్వకంగా సమాచారం నిరాకరించిన అధికారులపై జరిమానాలు, క్రమశిక్షణా చర్యలకు ఎలా సిఫార్సు చేయాలి? వంటి ప్రాథమిక అంశాలపై కూడా సదరు వ్యక్తికి అవగాహన కొరవడిందని అంటున్నారు. అంతేకాకుండా, పబ్లిక్ ఇన్ఫర్మేషన్ ఆఫీసర్లతో (పీఐఓ) ఏ విధంగా సంభాషించాలి, చట్టపరమైన హుందాతనంతో వారిని ఎలా ప్రశ్నించాలి అనే కనీస పద్ధతి కూడా అతనికి తెలియదని సహ కార్యకర్తలు పేర్కొంటున్నారు.

నోటిఫికేషన్‌కు తూతూమంత్రం.. ఒకట్రెండు పత్రికల్లో ప్రకటనతో చేతులు దులుపుకున్న యంత్రాంగం!

ఈ వివాదాస్పద ఎంపికకు ప్రధాన కారణం నియామక ప్రక్రియలో సంబంధిత యంత్రాంగం అనుసరించిన తీరు అనే విమర్శలు వెల్లువెత్తుతున్నాయి. సాధారణంగా ప్రభుత్వం ఏర్పాటు చేసే ఇలాంటి కీలకమైన కమిటీల నియామకాలకు సంబంధించిన నోటిఫికేషన్‌ను ప్రజలందరికీ, ముఖ్యంగా అర్హులైన ఆర్టీఐ కార్యకర్తలకు, సామాజిక వేత్తలకు తెలిసేలా అన్ని ప్రధాన దినపత్రికలలో విస్తృతంగా ప్రచురించాలి. ప్రకటనకు తగినంత గడువు ఇచ్చి, దరఖాస్తులన్నింటినీ పారదర్శకంగా పరిశీలించి, అర్హతల ఆధారంగా ఎంపిక చేపట్టాలి. కానీ, సంబంధిత యంత్రాంగం నిబంధనలకు భిన్నంగా నోటిఫికేషన్‌ను అన్ని దినపత్రికలలో వేయకుండా, మచ్చుకు ఏదో ఒకటి రెండు పత్రికలలో మాత్రమే చిన్న ప్రకటన ఇచ్చి చేతులు దులుపుకుందని కార్యకర్తలు మండిపడుతున్నారు.

దీనివల్ల క్షేత్రస్థాయిలో నిజాయితీగా పనిచేస్తూ, ఏళ్ల తరబడి ప్రభుత్వ కార్యాలయాల చుట్టూ తిరుగుతూ ప్రజా సమస్యలను, అవినీతిని వెలికితీస్తున్న అసలైన ఆర్టీఐ ఉద్యమకారులకు అసలు నియామక ప్రక్రియ జరుగుతున్న విషయమే తెలియకుండా పోయింది. తమకు కావాల్సిన వారికి, తెరవెనుక సిఫార్సులు ఉన్నవారికే పదవి కట్టబెట్టాలనే ఉద్దేశంతోనే నోటిఫికేషన్ విషయంలో ఇంతటి గోప్యత పాటించారా? అనే అనుమానాలు వ్యక్తమవుతున్నాయి. ప్రభుత్వ మార్గదర్శకాలు, నిబంధనల ప్రకారం మానిటరింగ్ కమిటీ సభ్యుడిగా ఉండాల్సిన కనీస అర్హతలు సదరు వ్యక్తికి లేవని, నిబంధనల ప్రకారం అతను ఏమాత్రం అర్హుడు కాదని సహ కార్యకర్తలందరూ ముక్తకంఠంతో చెబుతున్నారు.

అధికారిక వర్గాల వివరణ.. మద్దతుదారుల వాదన

మరోవైపు, ఈ వివాదంపై సంబంధిత అధికారిక వర్గాలు మరియు నియామకాన్ని సమర్థించే వారు భిన్నమైన వాదనను వినిపిస్తున్నారు. కమిటీ ఎంపిక ప్రక్రియ పూర్తిగా ప్రభుత్వ నిబంధనలకు లోబడే జరిగిందని వారు పేర్కొంటున్నారు. "ప్రభుత్వ మార్గదర్శకాల మేరకే పత్రికా ప్రకటన విడుదల చేశాం. నిర్ణీత గడువులోగా వచ్చిన దరఖాస్తులను పరిశీలించిన తర్వాతే ఎంపిక పూర్తి చేశాం.కమిటీలో కేవలం సాంకేతిక నిపుణులు మాత్రమే కాకుండా, సామాజిక సేవా దృక్పథం ఉన్న వివిధ వర్గాల వారికి ప్రాతినిధ్యం కల్పించడం జరుగుతుంది. కొత్తగా ఎంపికైన వారికి చట్టంపై పూర్తి అవగాహన కల్పించేందుకు ప్రత్యేక శిక్షణా కార్యక్రమాలు నిర్వహిస్తాం. కమిటీలోని ఇతర అనుభవజ్ఞులైన సభ్యుల సహకారంతో వారు తమ బాధ్యతలను సమర్థవంతంగా నిర్వర్తించగలరు" అని అధికారిక వర్గాలు వివరణ ఇస్తున్నాయి. ఇతరుల గత వ్యవహారాలను ప్రస్తుత వ్యక్తికి ఆపాదించడం సరికాదని, పనితీరును బట్టి అంచనా వేయాలని మద్దతుదారులు అంటున్నారు.

పారదర్శకతకు పాతర పడకుండా పునఃసమీక్ష అవసరం!

సమాచార హక్కు చట్టం అనేది ప్రజల విశ్వాసంపై ఆధారపడి నడిచే వ్యవస్థ. ప్రభుత్వ పాలనలో దాపరికం ఉండకూడదని ఉద్ఘాటించే ఈ చట్టాన్ని పర్యవేక్షించే కమిటీ నియామకాల్లోనే పారదర్శకత లోపిస్తే, ఇక సామాన్య ప్రజలకు న్యాయం ఎలా జరుగుతుందనే ప్రశ్న తలెత్తుతోంది. పారదర్శకతను బోధించాల్సిన యంత్రాంగమే, నోటిఫికేషన్ జారీ విషయంలో పరిమిత పత్రికలకే పరిమితం కావడం విమర్శలకు తావిస్తోంది. కమిటీ సభ్యుడిగా నియమితులయ్యే వ్యక్తికి చట్టంపై పట్టు లేకపోతే, క్షేత్రస్థాయిలో అధికారులు ఇచ్చే తప్పుడు సమాచారాన్ని గానీ, చట్ట ఉల్లంఘనలను గానీ ఎలా గుర్తించగలరని మేధావులు ప్రశ్నిస్తున్నారు.

కాబట్టి, ఉన్నతాధికారులు తక్షణమే ఈ వ్యవహారంపై దృష్టి సారించాలని, సదరు వ్యక్తి అర్హతలను, గత నేపథ్యాన్ని, నోటిఫికేషన్ జారీ ప్రక్రియను క్షుణ్ణంగా పునఃసమీక్షించాలని ఆర్టీఐ కార్యకర్తలు, ప్రజాసంఘాలు డిమాండ్ చేస్తున్నాయి. నిబంధనలకు విరుద్ధంగా జరిగినట్లు తేలితే ప్రస్తుత నియామకాన్ని తక్షణమే రద్దు చేయాలని కోరుతున్నారు. అన్ని ప్రధాన దినపత్రికలలో బహిరంగ ప్రకటన జారీ చేయడం ద్వారా, సమాచార హక్కు చట్టంపై పూర్తి పట్టు, అనుభవం, నిజాయితీ, సేవా నిరతి కలిగిన అర్హులకు మానిటరింగ్ కమిటీలో స్థానం కల్పించాలని వారు విజ్ఞప్తి చేస్తున్నారు. తద్వారా మాత్రమే సమాచార హక్కు చట్టం యొక్క అసలు ఉద్దేశం నెరవేరుతుందని, ప్రజలకు మేలు జరుగుతుందని స్పష్టం చేస్తున్నారు.

Sthanikam

కనీస అవగాహన లేని వ్యక్తికి ఆర్టీఐ మానిటరింగ్ పీఠమా? నియామకంపై కార్యకర్తల అభ్యంతరం! తూతూమంత్రపు నోటిఫికేషన్, తెరవెనుక సిఫార్సులపై పారదర్శక విచారణ !!!

Article Image

ప్రజాస్వామ్య వ్యవస్థలో పారదర్శకతను పెంపొందించడానికి, ప్రభుత్వ యంత్రాంగంలో జవాబుదారీతనాన్ని తీసుకురావడానికి సమాచార హక్కు చట్టం-2005 (ఆర్టీఐ) ఒక శక్తివంతమైన సాధనంగా పనిచేస్తోంది. సామాన్య పౌరుడి చేతిలో వజ్రాయుధం లాంటి ఈ చట్టం అమలు తీరును క్షేత్రస్థాయిలో పర్యవేక్షించేందుకు, ప్రభుత్వ కార్యాలయాల్లో చట్టబద్ధమైన పాలన సాగేలా చూసేందుకు ప్రభుత్వం 'ఆర్టీఐ మానిటరింగ్ కమిటీ'లను ఏర్పాటు చేస్తుంది. అత్యంత బాధ్యతాయుతమైన, గౌరవప్రదమైన ఈ కమిటీలో సభ్యుడిగా నియమితులయ్యే వ్యక్తికి చట్టంపై పూర్తి పట్టు, నిబద్ధత, నిజాయితీ మరియు ప్రజా సమస్యలపై లోతైన అవగాహన ఉండాలి. అయితే, తాజాగా జరిగిన ఒక మానిటరింగ్ కమిటీ సభ్యుని ఎంపిక ఇప్పుడు స్థానిక ఆర్టీఐ వర్గాల్లో, న్యాయ నిపుణుల్లో, మేధావుల్లో తీవ్ర చర్చనీయాంశంగా మారింది. చట్టంపై కనీస అవగాహన లేని, గతంలో స్వయంగా ఒక్క దరఖాస్తు కూడా చేసిన అనుభవం లేని ఒక వ్యక్తిని ఈ కీలక పదవికి ఎంపిక చేయడంపై తోటి ఆర్టీఐ కార్యకర్తలు ముక్తకంఠంతో అభ్యంతరం వ్యక్తం చేస్తున్నారు. నిబంధనలకు విరుద్ధంగా జరిగిన ఈ నియామకంపై ఉన్నతాధికారులు సమగ్ర విచారణ జరిపించాలని, అర్హతలను పునఃసమీక్షించాలని వారు డిమాండ్ చేస్తున్నారు.

అనుభవం లేకుండానే కీలక పదవా? సహ కార్యకర్తల ప్రశ్న!

మానిటరింగ్ కమిటీ సభ్యుడిగా ఎంపికైన సదరు వ్యక్తికి సొంతంగా ఎలాంటి ఆర్టీఐ నేపథ్యం లేదని తోటి కార్యకర్తలు స్పష్టం చేస్తున్నారు. గతంలో ఈ రంగంలో పనిచేసిన ఒక సీనియర్ వ్యక్తి వెనుక అనుచరుడిగా తిరగడం తప్ప, అతనికి చట్టపరమైన లోతుపాతులు ఏమాత్రం తెలియవని వారు విమర్శిస్తున్నారు. కేవలం ఒక అనుభవజ్ఞుడితో కలిసి నాలుగు కార్యక్రమాల్లో పాల్గొన్నంత మాత్రాన, లేదా సభలు, సమావేశాల్లో పక్కన నిలబడినంత మాత్రాన ఆ వ్యక్తికి చట్టంపై అనుభవం వచ్చినట్లు కాదని కార్యకర్తలు అభిప్రాయపడుతున్నారు. క్షేత్రస్థాయిలో సామాన్య ప్రజల సమస్యల పరిష్కారం కోసం సొంతంగా సమాచార హక్కు దరఖాస్తులు రాసి, అధికారుల నుంచి సమాచారం రాబట్టిన దాఖలాలు సదరు వ్యక్తికి లేవని వారు పేర్కొంటున్నారు.

ఈ ఎంపిక వెనుక ఒక పక్కా ప్రణాళిక, తెరవెనుక సిఫార్సులు పనిచేశాయనే ఆరోపణలు బలంగా వినిపిస్తున్నాయి. గతంలో ఆర్టీఐ ముసుగులో వివిధ ప్రభుత్వ శాఖల అధికారులతో రహస్య ఒప్పందాలకు, రాజీ ప్రయత్నాలకు పాల్పడ్డారనే విమర్శలు ఎదుర్కొన్న ఓ పాత వ్యక్తి, ఇప్పుడు నేరుగా తెరపైకి రాకుండా తన అనుచరుడిని ముందు పెట్టి ఈ పదవిని ఇప్పించుకున్నట్లు స్థానికంగా చర్చ జరుగుతోంది. తద్వారా తన అనుచరుడిని కీలుబొమ్మగా వాడుకుంటూ, తాను వెనుక ఉండి పరోక్షంగా వ్యవహారాలు నడిపించే అవకాశం ఉందని కార్యకర్తలు ఆందోళన వ్యక్తం చేస్తున్నారు. పారదర్శకతను కాపాడాల్సిన, అవినీతిని అరికట్టాల్సిన కమిటీనే వ్యక్తిగత ప్రయోజనాలకు వేదికగా మారే ప్రమాదం పొంచి ఉందని, కంచే చేను మేసే పరిస్థితి రాకూడదని వారు హెచ్చరిస్తున్నారు.

సెక్షన్ల సారం తెలియదు.. పీఐఓలతో మాట్లాడే పద్ధతీ రాదు!

ఆర్టీఐ మానిటరింగ్ కమిటీ సభ్యుడు అంటే సాధారణ దరఖాస్తుదారుడిలా కాకుండా ఒక ప్రత్యేకత, బాధ్యత, గౌరవం ఉంటాయి. ప్రభుత్వ కార్యాలయాల్లో చట్టం అమలవుతున్న తీరును తనిఖీ చేయడం, రికార్డుల నిర్వహణను పరిశీలించడం, అధికారులకు తగిన సూచనలు చేయడం కమిటీ సభ్యుడి ప్రధాన విధి. ఇంతటి కీలకమైన బాధ్యతలు నిర్వర్తించాల్సిన వ్యక్తికి సమాచార హక్కు చట్టంపై పూర్తి స్థాయి అవగాహన ఉండటం తప్పనిసరి. కానీ, ప్రస్తుతం ఎంపికైన వ్యక్తికి అసలు సమాచార హక్కు చట్టంలో మొత్తం ఎన్ని అధ్యాయాలు, ఎన్ని సెక్షన్లు ఉన్నాయి? వాటిలో అత్యంత కీలకమైన సెక్షన్లు ఏవి? అనే కనీస జ్ఞానం కూడా లేదని సహ కార్యకర్తలు బహిరంగంగానే విమర్శిస్తున్నారు.

సమాచార హక్కు చట్టంలోని సెక్షన్ 4(1)(బి) కింద ప్రభుత్వ శాఖలు తమంతట తాముగా (స్వచ్ఛందంగా) ప్రజలకు వెల్లడించాల్సిన 17 రకాల సమాచార అంశాలు ఏమిటి? సెక్షన్ 6(1) కింద దరఖాస్తు ఏ విధంగా చేయాలి? సెక్షన్ 6(3) కింద సంబంధిత శాఖకు దరఖాస్తు బదిలీ ప్రక్రియ ఎలా జరుగుతుంది? సెక్షన్ 7 ప్రకారం నిర్ణీత గడువులోగా సమాచారం ఇవ్వకపోతే ఏం చేయాలి? సెక్షన్ 8 కింద ఎలాంటి సమాచారానికి మినహాయింపు ఉంటుంది? సెక్షన్ 11 కింద మూడవ పక్షం (థర్డ్ పార్టీ) సమాచారం విషయంలో ఎలా వ్యవహరించాలి? సెక్షన్ 19 కింద మొదటి అప్పీలేట్ అథారిటీకి, రాష్ట్ర సమాచార కమిషన్‌కు రెండవ అప్పీళ్లు ఎలా దాఖలు చేయాలి? సెక్షన్ 20 కింద నిర్లక్ష్యంగా, ఉద్దేశపూర్వకంగా సమాచారం నిరాకరించిన అధికారులపై జరిమానాలు, క్రమశిక్షణా చర్యలకు ఎలా సిఫార్సు చేయాలి? వంటి ప్రాథమిక అంశాలపై కూడా సదరు వ్యక్తికి అవగాహన కొరవడిందని అంటున్నారు. అంతేకాకుండా, పబ్లిక్ ఇన్ఫర్మేషన్ ఆఫీసర్లతో (పీఐఓ) ఏ విధంగా సంభాషించాలి, చట్టపరమైన హుందాతనంతో వారిని ఎలా ప్రశ్నించాలి అనే కనీస పద్ధతి కూడా అతనికి తెలియదని సహ కార్యకర్తలు పేర్కొంటున్నారు.

నోటిఫికేషన్‌కు తూతూమంత్రం.. ఒకట్రెండు పత్రికల్లో ప్రకటనతో చేతులు దులుపుకున్న యంత్రాంగం!

ఈ వివాదాస్పద ఎంపికకు ప్రధాన కారణం నియామక ప్రక్రియలో సంబంధిత యంత్రాంగం అనుసరించిన తీరు అనే విమర్శలు వెల్లువెత్తుతున్నాయి. సాధారణంగా ప్రభుత్వం ఏర్పాటు చేసే ఇలాంటి కీలకమైన కమిటీల నియామకాలకు సంబంధించిన నోటిఫికేషన్‌ను ప్రజలందరికీ, ముఖ్యంగా అర్హులైన ఆర్టీఐ కార్యకర్తలకు, సామాజిక వేత్తలకు తెలిసేలా అన్ని ప్రధాన దినపత్రికలలో విస్తృతంగా ప్రచురించాలి. ప్రకటనకు తగినంత గడువు ఇచ్చి, దరఖాస్తులన్నింటినీ పారదర్శకంగా పరిశీలించి, అర్హతల ఆధారంగా ఎంపిక చేపట్టాలి. కానీ, సంబంధిత యంత్రాంగం నిబంధనలకు భిన్నంగా నోటిఫికేషన్‌ను అన్ని దినపత్రికలలో వేయకుండా, మచ్చుకు ఏదో ఒకటి రెండు పత్రికలలో మాత్రమే చిన్న ప్రకటన ఇచ్చి చేతులు దులుపుకుందని కార్యకర్తలు మండిపడుతున్నారు.

దీనివల్ల క్షేత్రస్థాయిలో నిజాయితీగా పనిచేస్తూ, ఏళ్ల తరబడి ప్రభుత్వ కార్యాలయాల చుట్టూ తిరుగుతూ ప్రజా సమస్యలను, అవినీతిని వెలికితీస్తున్న అసలైన ఆర్టీఐ ఉద్యమకారులకు అసలు నియామక ప్రక్రియ జరుగుతున్న విషయమే తెలియకుండా పోయింది. తమకు కావాల్సిన వారికి, తెరవెనుక సిఫార్సులు ఉన్నవారికే పదవి కట్టబెట్టాలనే ఉద్దేశంతోనే నోటిఫికేషన్ విషయంలో ఇంతటి గోప్యత పాటించారా? అనే అనుమానాలు వ్యక్తమవుతున్నాయి. ప్రభుత్వ మార్గదర్శకాలు, నిబంధనల ప్రకారం మానిటరింగ్ కమిటీ సభ్యుడిగా ఉండాల్సిన కనీస అర్హతలు సదరు వ్యక్తికి లేవని, నిబంధనల ప్రకారం అతను ఏమాత్రం అర్హుడు కాదని సహ కార్యకర్తలందరూ ముక్తకంఠంతో చెబుతున్నారు.

అధికారిక వర్గాల వివరణ.. మద్దతుదారుల వాదన

మరోవైపు, ఈ వివాదంపై సంబంధిత అధికారిక వర్గాలు మరియు నియామకాన్ని సమర్థించే వారు భిన్నమైన వాదనను వినిపిస్తున్నారు. కమిటీ ఎంపిక ప్రక్రియ పూర్తిగా ప్రభుత్వ నిబంధనలకు లోబడే జరిగిందని వారు పేర్కొంటున్నారు. "ప్రభుత్వ మార్గదర్శకాల మేరకే పత్రికా ప్రకటన విడుదల చేశాం. నిర్ణీత గడువులోగా వచ్చిన దరఖాస్తులను పరిశీలించిన తర్వాతే ఎంపిక పూర్తి చేశాం.కమిటీలో కేవలం సాంకేతిక నిపుణులు మాత్రమే కాకుండా, సామాజిక సేవా దృక్పథం ఉన్న వివిధ వర్గాల వారికి ప్రాతినిధ్యం కల్పించడం జరుగుతుంది. కొత్తగా ఎంపికైన వారికి చట్టంపై పూర్తి అవగాహన కల్పించేందుకు ప్రత్యేక శిక్షణా కార్యక్రమాలు నిర్వహిస్తాం. కమిటీలోని ఇతర అనుభవజ్ఞులైన సభ్యుల సహకారంతో వారు తమ బాధ్యతలను సమర్థవంతంగా నిర్వర్తించగలరు" అని అధికారిక వర్గాలు వివరణ ఇస్తున్నాయి. ఇతరుల గత వ్యవహారాలను ప్రస్తుత వ్యక్తికి ఆపాదించడం సరికాదని, పనితీరును బట్టి అంచనా వేయాలని మద్దతుదారులు అంటున్నారు.

పారదర్శకతకు పాతర పడకుండా పునఃసమీక్ష అవసరం!

సమాచార హక్కు చట్టం అనేది ప్రజల విశ్వాసంపై ఆధారపడి నడిచే వ్యవస్థ. ప్రభుత్వ పాలనలో దాపరికం ఉండకూడదని ఉద్ఘాటించే ఈ చట్టాన్ని పర్యవేక్షించే కమిటీ నియామకాల్లోనే పారదర్శకత లోపిస్తే, ఇక సామాన్య ప్రజలకు న్యాయం ఎలా జరుగుతుందనే ప్రశ్న తలెత్తుతోంది. పారదర్శకతను బోధించాల్సిన యంత్రాంగమే, నోటిఫికేషన్ జారీ విషయంలో పరిమిత పత్రికలకే పరిమితం కావడం విమర్శలకు తావిస్తోంది. కమిటీ సభ్యుడిగా నియమితులయ్యే వ్యక్తికి చట్టంపై పట్టు లేకపోతే, క్షేత్రస్థాయిలో అధికారులు ఇచ్చే తప్పుడు సమాచారాన్ని గానీ, చట్ట ఉల్లంఘనలను గానీ ఎలా గుర్తించగలరని మేధావులు ప్రశ్నిస్తున్నారు.

కాబట్టి, ఉన్నతాధికారులు తక్షణమే ఈ వ్యవహారంపై దృష్టి సారించాలని, సదరు వ్యక్తి అర్హతలను, గత నేపథ్యాన్ని, నోటిఫికేషన్ జారీ ప్రక్రియను క్షుణ్ణంగా పునఃసమీక్షించాలని ఆర్టీఐ కార్యకర్తలు, ప్రజాసంఘాలు డిమాండ్ చేస్తున్నాయి. నిబంధనలకు విరుద్ధంగా జరిగినట్లు తేలితే ప్రస్తుత నియామకాన్ని తక్షణమే రద్దు చేయాలని కోరుతున్నారు. అన్ని ప్రధాన దినపత్రికలలో బహిరంగ ప్రకటన జారీ చేయడం ద్వారా, సమాచార హక్కు చట్టంపై పూర్తి పట్టు, అనుభవం, నిజాయితీ, సేవా నిరతి కలిగిన అర్హులకు మానిటరింగ్ కమిటీలో స్థానం కల్పించాలని వారు విజ్ఞప్తి చేస్తున్నారు. తద్వారా మాత్రమే సమాచార హక్కు చట్టం యొక్క అసలు ఉద్దేశం నెరవేరుతుందని, ప్రజలకు మేలు జరుగుతుందని స్పష్టం చేస్తున్నారు.

మరిన్ని

మీ స్పందన? 0 స్పందనలు

పాఠకుల అభిప్రాయాలు

ఇప్పటివరకు ఎలాంటి కామెంట్స్ పోస్ట్ చేయలేదు.


కామెంట్‌ను పోస్ట్ చేయండి